7,258,491 ξενοδοχείασε 60 κατηγορίες
Στην καρδιά της Τήνου, σε υψόμετρο 284 μέτρων, ο Βώλαξ μοιάζει με σεληνιακό τοπίο. Δεκάδες τεράστιοι, σχεδόν ολοστρόγγυλοι γρανιτένιοι βράχοι περιτριγυρίζουν ένα μικρό ορεινό χωριό, σκαρφαλώνουν ανάμεσα στα δρομάκια και ακουμπούν στις αυλές των κατοικιών, δημιουργώντας την αίσθηση ότι έχετε μεταφερθεί σε έναν άλλον πλανήτη. Πρόκειται για γρανιτένιους ογκόλιθους που απέκτησαν το χαρακτηριστικό σφαιροειδές τους σχήμα μέσα από μακρόχρονες διαδικασίες αποσάθρωσης και διάβρωσης του γρανίτη, σπαρμένους σε μια εκτεταμένη περιοχή, που έχουν απασχολήσει εξίσου την επιστήμη και τη φαντασία των κατοίκων. Λίγα μέρη στο Αιγαίο μοιάζουν τόσο λίγο με ό,τι περιμένει κανείς από ένα κυκλαδίτικο χωριό.
Στην ομάδα της Travelmyth, της μηχανής αναζήτησης διαμονής που εξειδικεύεται στις εξατομικευμένες προτάσεις ανάλογα με τα ενδιαφέροντα κάθε χρήστη, ετοιμάσαμε αυτόν τον οδηγό για όσους θέλουν να γνωρίσουν από κοντά αυτό το ασυνήθιστο χωριό. Σας εξηγούμε τι λέει η επιστήμη για την προέλευση των βράχων και ποιος είναι ο λαϊκός θρύλος που τους συνοδεύει, τι σημαίνει το όνομα Βώλαξ, και γιατί ο τόπος έγινε προορισμός για την καλαθοπλεκτική και την αναρρίχηση. Θα δείτε επίσης τα σπίτια-ποιήματα, το Λαογραφικό Μουσείο, την Παναγία Καλαμάν στην ευρύτερη περιοχή και, στο τέλος, τις πρακτικές πληροφορίες για να φτάσετε. Δεν χρειάζεται να είστε γεωλόγος ή ορειβάτης για να το απολαύσετε, αρκεί να αφεθείτε στο τοπίο.
Το πρώτο πράγμα που εντυπωσιάζει στον Βώλακα είναι οι ίδιοι οι βράχοι: μεγάλοι, σφαιρικοί γρανιτένιοι ογκόλιθοι που περιτριγυρίζουν το χωριό. Η προέλευσή τους έχει απασχολήσει τόσο τους ντόπιους όσο και τους γεωλόγους. Παρότι γύρω από τους βράχους έχουν κυκλοφορήσει διάφορες λαϊκές ή παλαιότερες εξηγήσεις, από μετεωρίτες έως ηφαιστειακές εκρήξεις, η γεωλογική ερμηνεία τους συνδέεται με τη σφαιροειδή αποσάθρωση του γρανίτη, δηλαδή με μακρόχρονες χημικές και φυσικές διεργασίες που έδωσαν στους ογκόλιθους το στρογγυλό τους σχήμα. Αυτές οι παλιότερες αφηγήσεις προσθέτουν ακόμη περισσότερη γοητεία στο μυστήριο του τόπου, χωρίς όμως να αναιρούν τη γεωλογική ερμηνεία.
Ένα στοιχείο πάντως στο οποίο φαίνεται να συμφωνούν οι γεωλόγοι είναι το χαρακτηριστικό στρογγυλό σχήμα. Όπως εξηγούν, σε αυτές τις περιοχές της Τήνου το στρογγυλό σχήμα του γρανίτη οφείλεται στη δράση εξωτερικών παραγόντων, όπως οι μεταβολές της θερμοκρασίας και της υγρασίας, καθώς και ο αέρας. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ίδιο φαινόμενο συνεχίζεται και πέρα από το χωριό: η περιοχή με τους σχεδόν εξωγήινους γρανιτικούς σχηματισμούς είναι συνεχόμενη με το οροπέδιο του Βώλακα, και απλώνεται προς τα γειτονικά χωριά.
Πέρα από την επιστήμη, ο Βώλαξ έχει και τον δικό του λαϊκό θρύλο. Όσοι αγαπούν τη μυθολογία λένε ότι αυτό το απόκοσμο τοπίο αποτελεί ένα από τα τελευταία απομεινάρια της μάχης μεταξύ Γιγάντων και Τιτάνων, με τους τεράστιους ογκόλιθους να θεωρούνται απομεινάρια εκείνης της μυθικής σύγκρουσης. Πρόκειται για λαϊκή παράδοση και όχι για ιστορικό ή επιστημονικό δεδομένο: είναι μια ιστορία που γεννήθηκε από το ίδιο το αλλόκοτο τοπίο και που, μαζί με άλλους θρύλους, συνοδεύει τον τόπο εδώ και γενιές. Το αναφέρουμε γιατί είναι κομμάτι της τοπικής κουλτούρας, με τη σαφή επισήμανση ότι ανήκει στον χώρο του μύθου.
Το όνομα του χωριού δεν είναι καθόλου τυχαίο: προέρχεται από τους ίδιους τους βράχους που το περιβάλλουν. Η ονομασία φαίνεται να συνδέεται με τη λέξη «βόλακας», δηλαδή μεγάλη πέτρα ή ογκόλιθος. Σε παλιές καταγραφές ο οικισμός εμφανίζεται και με τη μορφή Vulacus, ενώ σήμερα θα τον συναντήσετε ως Βώλαξ ή Βώλακας. Με άλλα λόγια, ο τόπος πήρε το όνομά του από αυτό ακριβώς που τον κάνει μοναδικό.
Πολύ πριν ο Βώλαξ γίνει γνωστός για το τοπίο του, ήταν γνωστός για μια τέχνη: την καλαθοπλεκτική. Η φτωχή γη της περιοχής έκανε το χωριό στο παρελθόν να ζει σε μεγάλο βαθμό από την κτηνοτροφία και την καλαθοπλεκτική, και η παράδοση αυτή κρατά εδώ και αιώνες. Σήμερα παραμένει ζωντανή, με λίγα εργαστήρια να συνεχίζουν την τέχνη χρησιμοποιώντας φυσικά υλικά από την τοπική χλωρίδα.
Αν περάσετε από το χωριό, έχετε τη δυνατότητα όχι μόνο να παρακολουθήσετε τη διαδικασία, αλλά και να αγοράσετε χειροποίητα καλάθια, φτιαγμένα με την ίδια τεχνική εδώ και γενιές. Είναι ένας από τους πιο αυθεντικούς τρόπους να γνωρίσετε την ψυχή του τόπου.
Τα τελευταία χρόνια ο Βώλαξ απέκτησε μια νέα ταυτότητα, αυτή τη φορά για τους λάτρεις του βουνού: έχει αναδειχθεί σε αναρριχητικό προορισμό. Οι βράχοι που περιβάλλουν το χωριό είναι ιδανικοί για bouldering, μια μορφή αναρρίχησης χωρίς σχοινιά, σε χαμηλό ύψος και με τη χρήση προστατευτικών στρωμάτων. Δεν πρόκειται για οργανωμένο πάρκο, αλλά για ένα φυσικό πεδίο που προσελκύει αναρριχητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Μάλιστα, ο Βώλαξ θεωρείται διεθνής αναρριχητικός προορισμός και ένα από τα σημαντικότερα πεδία bouldering της χώρας, ενώ στην ευρύτερη Τήνο υπάρχουν και ασφαλισμένες αναρριχητικές διαδρομές με σχοινί, κυρίως στο Ξώμπουργο. Αν σας ελκύει αυτό το είδος δραστηριότητας, εδώ θα βρείτε ένα από τα πιο ασυνήθιστα τοπία για να την επιχειρήσετε.
Καθώς περπατάτε στα στενά του Βώλακα, θα προσέξετε κάτι ασυνήθιστο σε πόρτες, τοίχους και παραθυρόφυλλα παλιών σπιτιών: γραμμένους στίχους Ελλήνων ποιητών. Τα τελευταία χρόνια αυτές οι επιφάνειες έγιναν ένας ιδιαίτερος καμβάς, πάνω στον οποίο αποτυπώνονται ποιήματα που δίνουν νέα πνοή στα ερειπωμένα οικήματα και τα μετατρέπουν, όπως έχει ειπωθεί, σε «ψηφίδες πολιτισμού».
Ανάμεσα στους ποιητές που εμπνέουν αυτό το εγχείρημα είναι ο Γιάννης Ρίτσος, ο Οδυσσέας Ελύτης, ο Νίκος Καββαδίας, αλλά και ο Νίκος Γκάτσος, ο Κώστας Βάρναλης και ο Γιώργος Σεφέρης. Η συνύπαρξη της ποίησης με τους γρανιτένιους βράχους δίνει στο χωριό μια απρόσμενα λυρική διάσταση.
Στον Βώλακα λειτουργεί ένα μικρό Λαογραφικό Μουσείο, που φιλοξενεί αντικείμενα της καθημερινής ζωής των κατοίκων από τον 19ο αιώνα και έπειτα. Μέσα από τα εκθέματα μπορείτε να γνωρίσετε τη ζωή στο χωριό μιας άλλης εποχής: τις κτηνοτροφικές εργασίες, την καθημερινότητα μιας οικογένειας, καθώς και την κοινωνική και εκκλησιαστική ζωή των ανθρώπων. Η έκθεση είναι λιτή και φροντισμένη και λειτουργεί σαν ένα παράθυρο στο παρελθόν του οικισμού.
Το χωριό διαθέτει επίσης ένα υπαίθριο πέτρινο θέατρο 300 θέσεων, ενσωματωμένο στο τοπίο, το οποίο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού φιλοξενεί πολιτιστικές εκδηλώσεις και παραστάσεις. Το πρόγραμμα ποικίλλει, από θεατρικά έργα έως μουσικές βραδιές, και γεμίζει από ντόπιους και επισκέπτες. Αν βρεθείτε στο χωριό τις ζεστές βραδιές του Ιουλίου και του Αυγούστου, αξίζει να δείτε τι παίζεται εκείνες τις ημέρες.
Ο Βώλαξ είναι ένας από τους ιστορικούς οικισμούς της Τήνου με έντονο καθολικό χαρακτήρα: οι κάτοικοί του είναι κατά κύριο λόγο Καθολικοί, και το χωριό καταγράφεται σε έγγραφα ήδη από τον 17ο αιώνα. Η ενοριακή ιστορία του χωριού είναι επίσης παλιά, με αναφορές που θέλουν τα βιβλία της ενορίας να φτάνουν ως το 1749. Αυτή η καθολική παράδοση είναι κομμάτι της ιδιαίτερης πολιτισμικής ταυτότητας του νησιού.
Στην ευρύτερη περιοχή του χωριού βρίσκεται η Παναγία Καλαμάν, ένα γραφικό ξωκλήσι που θεωρείται η παλαιότερη εκκλησία της περιοχής. Με αυτό συνδέεται ένας τοπικός θρύλος: λέγεται ότι, πριν από περίπου τρεις αιώνες, οι κάτοικοι του Βώλακα βρίσκονταν στο εκκλησάκι στη θεία λειτουργία όταν διέκριναν αλγερινούς πειρατές να κατεβαίνουν από το βουνό. Άρχισαν τότε να προσεύχονται στην Παναγία και, ως εκ θαύματος, υψώθηκαν γύρω καλαμιές που έκρυψαν εντελώς το ξωκλήσι, με αποτέλεσμα οι πειρατές να φύγουν άπραγοι. Το ξωκλήσι γιορτάζει κάθε χρόνο την πρώτη Πέμπτη μετά το Πάσχα, όταν πραγματοποιείται το παραδοσιακό καθολικό πανηγύρι.
Ο Βώλαξ βρίσκεται στην ενδοχώρα της Τήνου, χτισμένος σε ένα μικρό οροπέδιο σε υψόμετρο 284 μέτρων και σε απόσταση περίπου 11-13 χιλιομέτρων οδικώς από τη Χώρα της Τήνου. Η πρόσβαση γίνεται οδικώς και το χωριό είναι μικρό, με λίγους μόνιμους κατοίκους, οπότε αρκεί μισή ημέρα για να το γνωρίσετε με την ησυχία σας. Καλή ώρα για επίσκεψη είναι αργά το απόγευμα: το τοπίο μοιάζει ακόμη πιο απόκοσμο κατά το ηλιοβασίλεμα, όταν οι σχηματισμοί των βράχων, με λίγη φαντασία, θυμίζουν πουλιά, ανθρώπινα σώματα ή απλούς βόλους.
Όσο για το πού να μείνετε, η Τήνος δεν έχει αεροδρόμιο και προσεγγίζεται με πλοίο κυρίως από τη Ραφήνα και τον Πειραιά. Από τη Ραφήνα το ταξίδι διαρκεί περίπου 1,5-4 ώρες, ενώ από τον Πειραιά περίπου 2,5-5,5 ώρες, ανάλογα με το πλοίο και το δρομολόγιο.
Ο Βώλαξ είναι ένα μικρό ορεινό χωριό χωρίς θάλασσα, οπότε οι περισσότεροι ταξιδιώτες βασίζονται στη Χώρα και στα παραθαλάσσια χωριά για τη διαμονή τους και επισκέπτονται το χωριό ως ημερήσια εκδρομή. Αν θέλετε να συγκρίνετε καταλύματα σε όλο το νησί, δείτε όλες τις επιλογές διαμονής στην Τήνο και επιλέξτε αυτό που σας ταιριάζει. Η Travelmyth συγκεντρώνει καταλύματα κάθε τύπου, ώστε να βρείτε τη διαμονή που ταιριάζει στο δικό σας ταξίδι στην Τήνο.