
Είκοσι τρία με είκοσι πέντε χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Δράμας, ένας ολόκληρος ποταμός κυλάει στο δάπεδο ενός σπηλαίου που είναι ανοιχτό στους επισκέπτες. Το σπήλαιο Αγγίτη, γνωστό και ως σπήλαιο Μααρά, είναι το μόνο επισκέψιμο ποτάμιο σπήλαιο στην Ελλάδα: η περιήγηση γίνεται πάνω σε διάδρομο που έχει κατασκευαστεί πάνω από το ίδιο το ποτάμι, ανάμεσα σε λευκούς και ερυθρόμορφους σταλακτίτες, σε έναν χώρο από τον οποίο έχουν προέλθει προϊστορικά ευρήματα χιλιάδων ετών.
Στην ομάδα της Travelmyth ετοιμάσαμε αυτόν τον οδηγό για να σας βοηθήσουμε να οργανώσετε την επίσκεψή σας. Θα διαβάσετε πού ακριβώς βρίσκεται το σπήλαιο, πώς θα φτάσετε, ποιο είναι το ωράριο και το εισιτήριο, τι θα δείτε στα 500 μέτρα της επισκέψιμης διαδρομής και πώς θα συνδυάσετε την επίσκεψη με τη Δράμα και τη διαμονή σας.
Το σπήλαιο Αγγίτη, με την εναλλακτική ονομασία Μααρά, είναι το μόνο εκμεταλλεύσιμο και επισκέψιμο ποτάμιο σπήλαιο στην Ελλάδα. Στο δάπεδό του κυλάει ο ποταμός Αγγίτης, και η επίσκεψη γίνεται πάνω σε έναν διάδρομο που έχει κατασκευαστεί πάνω από το νερό.
Το σπήλαιο εκτείνεται σε πολλά χιλιόμετρα στο υπέδαφος της περιοχής του Φαλακρού και συγκαταλέγεται στα μεγαλύτερα σπήλαια της Ελλάδας.
Στην οροφή του κρέμονται εντυπωσιακοί λευκοί και ερυθρόμορφοι σταλακτίτες, ενώ στο εσωτερικό του ζουν μόνιμα ή φιλοξενούνται ευκαιριακά 37 είδη ζώων.
Το σπήλαιο βρίσκεται περίπου 23 με 25 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Δράμας, στον Δήμο Προσοτσάνης, περίπου 500 μέτρα από τον οικισμό Αγγίτης.
Για να φτάσετε στην ευρύτερη περιοχή, η Δράμα απέχει περίπου 145 χιλιόμετρα από τη Θεσσαλονίκη, διαδρομή που υπολογίζεται γύρω στη 1 ώρα και 45 λεπτά. Από την Καβάλα, η Δράμα απέχει περίπου 36 χιλιόμετρα (γύρω στα 40 λεπτά) από το λιμάνι και περίπου 67 χιλιόμετρα (γύρω στα 50 λεπτά) από το αεροδρόμιο «Μέγας Αλέξανδρος» στη Χρυσούπολη. Από την Αθήνα, η απόσταση οδικώς είναι περίπου 645 χιλιόμετρα, δηλαδή γύρω στις 7 ώρες.
Με αεροπλάνο. Το πλησιέστερο αεροδρόμιο είναι ο «Μέγας Αλέξανδρος» στη Χρυσούπολη Καβάλας, περίπου 67 χιλιόμετρα (γύρω στα 50 λεπτά) από τη Δράμα.
Με τρένο. Τα σιδηροδρομικά δρομολόγια προς τη Δράμα υπόκεινται κατά καιρούς σε αλλαγές, ενώ ορισμένα τμήματα της διαδρομής μπορεί να εξυπηρετούνται με λεωφορεία της Hellenic Train. Ελέγξτε τα τρέχοντα δρομολόγια πριν από το ταξίδι.
Οι ώρες λειτουργίας και η τιμή του εισιτηρίου μπορεί να μεταβάλλονται, γι’ αυτό καλό είναι να τα επιβεβαιώσετε πριν από την επίσκεψή σας.
Ωράριο. Το ωράριο διαφοροποιείται ανά περίοδο. Τους χειμερινούς μήνες το σπήλαιο λειτουργεί Δευτέρα έως Σάββατο 10:30 με 17:00 και Κυριακές και αργίες 10:00 με 17:30, ενώ κατά τη θερινή περίοδο το ωράριο επεκτείνεται έως τις 18:00 και τις Κυριακές και αργίες έως τις 18:30. Ελέγξτε το ισχύον ωράριο πριν από την επίσκεψη.
Εισιτήριο. Η κανονική τιμή του εισιτηρίου είναι 7 ευρώ και το μειωμένο εισιτήριο 4 ευρώ. Καθώς οι τιμές μπορεί να αλλάξουν, επιβεβαιώστε το ισχύον κόστος πριν από την επίσκεψη.
Το σπήλαιο εξερευνήθηκε για πρώτη φορά από την Ελληνική Σπηλαιολογική Εταιρεία το 1952. Το 1978, μια ομάδα Ελλήνων και Γάλλων σπηλαιολόγων καταδύθηκε στις πηγές και εντόπισε σε βάθος περίπου επτά μέτρων το πέρασμα προς το εσωτερικό.
Η ανθρώπινη παρουσία στην περιοχή, ωστόσο, είναι πολύ παλαιότερη. Από ανασκαφές στο σπήλαιο των πηγών του Αγγίτη προέρχονται οστά και πέτρινα εργαλεία ηλικίας περίπου 50.000 ετών, που εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας. Αργότερα, στο σπήλαιο ανακαλύφθηκαν λείψανα και εστίες της νεολιθικής περιόδου, με υπολείμματα από πήλινα οικιακά σκεύη, που χρονολογούνται γύρω στο 3000 π.Χ.
Το σπήλαιο άρχισε να λειτουργεί ως επισκέψιμο το 2000.

Το σπήλαιο είναι επισκέψιμο σε διαδρομή περίπου 500 μέτρων. Η περιήγηση γίνεται πάνω σε ειδικά διαμορφωμένο διάδρομο που έχει κατασκευαστεί πάνω από το ποτάμι, ώστε να κινείστε πάνω από τα νερά του Αγγίτη.
Στην οροφή δεσπόζουν λευκοί και ερυθρόμορφοι σταλακτίτες. Το χρώμα ορισμένων από αυτούς οφείλεται σε μέταλλα όπως το μαγγάνιο, ο σίδηρος και ο χαλκός, ενώ κάποιοι σταλακτίτες φτάνουν σε διάμετρο έως και τα 2 μέτρα.
Στη διαδρομή ξεχωρίζουν δύο μεγάλες αίθουσες. Η Αίθουσα της Ακρόπολης είναι η μεγαλύτερη αίθουσα που έχει ανακαλυφθεί σε ελληνικό σπήλαιο, με μήκος 120 μέτρα, πλάτος 65 μέτρα και ύψος 45 μέτρα. Η Αίθουσα του Τροχού έχει διάμετρο 40 μέτρα και μέγιστο ύψος 15 μέτρων· εκεί υπήρχε ένας μεγάλος ξύλινος υδροτροχός διαμέτρου οκτώ μέτρων. Αποτελούσε μέρος παλαιότερου συστήματος ύδρευσης και άρδευσης της περιοχής.
Το σπήλαιο φιλοξενεί μόνιμα ή ευκαιριακά 37 είδη ζώων, από τα οποία έξι έγιναν για πρώτη φορά γνωστά στη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Στο σπήλαιο ζουν επίσης νυχτερίδες, ενώ στα νερά του συναντάται η ημιδιάφανη πετροκαραβίδα (Austropotamobius torrentium), που έχει εντοπιστεί σε απόσταση έως περίπου 7.100 μέτρων στο εσωτερικό του σπηλαίου.
Οι ανασκαφές έχουν φέρει στο φως οστά προϊστορικών ζώων, μεταξύ άλλων μαμούθ και ρινόκερων, προσφέροντας μια εικόνα της πανίδας που ζούσε στην περιοχή πριν από δεκάδες χιλιάδες χρόνια. Ένας χαυλιόδοντας μαμούθ που βρέθηκε στο σπήλαιο φυλάσσεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δράμας.

Στο δάπεδο του σπηλαίου κυλάει ο ποταμός Αγγίτης, ο μεγαλύτερος παραπόταμος του Στρυμόνα. Η παρουσία του ενεργού υπόγειου ποταμού κάνει το σπήλαιο ένα δυναμικό καρστικό σύστημα, που εξακολουθεί να επηρεάζεται και να διαμορφώνεται από τη ροή του νερού.
Το υπόγειο υδρολογικό σύστημα του σπηλαίου αποστραγγίζει την κλειστή λεκάνη του Κάτω Νευροκοπίου μέσω των καταβοθρών της. Τα νερά του Αγγίτη καταλήγουν τελικά στον Στρυμόνα, με τον οποίο ενώνεται στα δυτικά του Μύρκινου και στα βορειοανατολικά του Τραγίλου.
Ο Αγγίτης ήταν γνωστός ήδη στην αρχαιότητα και αναφέρεται από αρχαίους συγγραφείς.
Το σπήλαιο είναι γνωστό με δύο βασικές ονομασίες. Η συνηθέστερη είναι «σπήλαιο Αγγίτη», από τον ποταμό Αγγίτη που κυλάει στο δάπεδό του.
Η άλλη ονομασία του σπηλαίου είναι «Μααρά». Η λέξη πιθανώς ετυμολογείται είτε από τα αραβικά, όπου σημαίνει «μικρό σπήλαιο», είτε από τα εβραϊκά, όπου σημαίνει «νερό από το βουνό».
Λίγα πράγματα που καλό είναι να γνωρίζετε πριν φτάσετε στο σπήλαιο.
Η διαδρομή. Η επίσκεψη γίνεται πάνω σε διάδρομο που έχει κατασκευαστεί πάνω από το ποτάμι, οπότε προχωράτε όλη την ώρα πάνω από τα νερά του Αγγίτη.
Προσβασιμότητα. Ελέγξτε τις τρέχουσες πληροφορίες προσβασιμότητας πριν από την επίσκεψη, ιδιαίτερα αν υπάρχει ανάγκη για πρόσβαση με αμαξίδιο ή άλλη κινητική διευκόλυνση.
Η επίσκεψη στο σπήλαιο συνδυάζεται εύκολα με μια ημέρα στην ευρύτερη περιοχή της Δράμας, αφού το σπήλαιο απέχει περίπου 23 με 25 χιλιόμετρα από την πόλη. Δείτε τι άλλο αξίζει στην περιοχή στον οδηγό μας για τα αξιοθέατα της Δράμας.
Στις όχθες του Αγγίτη, προς τον Φωτολίβο, βρίσκεται ο σημαντικός προϊστορικός οικισμός των Σιταγρών. Ο οικισμός κατοικήθηκε από τη νεολιθική περίοδο έως την Πρώιμη Εποχή του Χαλκού. Από το 1968 έως το 1970 πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκαφή στους Σιταγρούς στο πλαίσιο αγγλοαμερικανικού αρχαιολογικού προγράμματος.
Αν σχεδιάζετε διανυκτέρευση, μια πρακτική βάση για την επίσκεψη στο σπήλαιο είναι η πόλη της Δράμας, που απέχει περίπου 23 με 25 χιλιόμετρα.
Στη σελίδα της Travelmyth για τη Δράμα θα βρείτε τα καταλύματα της περιοχής ταξινομημένα ανά κατηγορία, ώστε να εντοπίσετε ευκολότερα τη διαμονή που ταιριάζει στο δικό σας ταξίδι, από οικονομικές μέχρι επιλογές έως καταλύματα με μπουτίκ χαρακτήρα.